Referenties > Artikel GGNet Dagblad Trouw

Bekijk in .pdf

Marloes vertelt zelf wel hoeveel praattherapie ze wil

Rianne Oosterom– 13:25, 1 februari 2018

Vrouw in therapie. © ANP

Iedereen kent ze wel, de webshopmails na een aankoop: ‘Geef direct uw mening over de nieuwe stofzuiger!’ GGNet in de Achterhoek past deze methode nu als eerste toe in een psychiatrisch ziekenhuis.

Toen Marloes werd ontslagen uit het psychiatrisch ziekenhuis in Zutphen kreeg ze een brief mee. Of ze wilde invullen hoe ze de behandeling van vier weken voor haar depressie had ervaren. Of het eten lekker was, de psychiater meelevend genoeg, de sfeer goed, de activiteiten leuk. Ze vulde het evaluatieformulier met tegenzin in. Omdat ze alweer thuis was, zou ze er zelf niets aan hebben.

Hoe anders is het nu ze in Doetinchem bij GGNet drie dagen per week een vervolgbehandeling ondergaat. Om de paar weken evalueert ze. Vandaag is het weer tijd. Ze zit in een creatieve ruimte in het psychiatrisch ziekenhuis met een ‘samenspraak-iPad’. Een vraag verschijnt in het beeld: ‘Hoe heeft u de zorg tijdens de feestdagen ervaren?’

Verkrachting

De vrouw denkt even na en typt dan: ‘Ik was heel blij dat de therapie gewoon doorging’. Ze vult aan: ‘Als er geen zorg was geweest die feestdagen, was ik in een gat gevallen’. Marloes kwam bij GGNet terecht na een verkrachting. Hoewel ze zich in het begin sterk hield, werd ze steeds banger voor de ‘boze buitenwereld’. Tot ze haar bed niet meer uitkwam. ‘Samenspraak’ heet het feedback-experiment bij GGNet, de grootste aanbieder van geestelijke gezondheidszorg in de Achterhoek. Het doel is patiënten en hun familie (die ook evaluaties invullen) meer inspraak te geven; alsof je een stofzuiger bij een webshop koopt en na een week een mailtje krijgt: ‘Geef nu feedback over uw aankoop’, maar dan in het psychiatrisch ziekenhuis.

Gefronste wenkbrauwen

Want de evaluaties die patiënten invullen, zijn niet zonder consequenties: in hun behandelingen wordt er, waar mogelijk, rekening mee gehouden. De directie van GGNet beslist binnenkort of de methode in de hele organisatie wordt ingevoerd. De instelling krijgt veel bevreemde blikken uit het werkveld, want zijn patiënten wel gebaat bij deze methode? Weten zij altijd wat goed voor ze is?

“Het gaat er vooral om dat patiënten zich tijdens de behandeling gehoord voelen”, zegt Kim van Uden, verpleegkundige op de afdeling van Marloes. “We nemen niet alle wensen van cliënten over, maar we kunnen op basis van de evaluaties een gesprek aangaan over waarom wij denken dat een bepaalde behandeling goed is.” Het komt voor dat iemand met een psychose de iPad pakt en een ondoordringbaar relaas inlevert. Of dat iemand die gedwongen medicatie moet nemen de zorg keer op keer een één geeft. De verpleegkundigen zien die confronterende recensies dan groot terug op een computerscherm in de hal van de kliniek. Is dat niet ongemakkelijk?

Het project begon wel met huiver voor onvoldoendes, geeft Van Uden toe. “Toch is het beter gelijk te horen wat er beter kan, dan achteraf. Nu kan ik er nog iets mee.” Zo gaf Marloes eerder door dat ze minder praattherapie wilde, want tijdens het wandelen en musiceren (non-verbale therapie) werd alsnog veel gepraat. Daar hield Van Uden toen rekening mee.

Wifi

Haar collega’s praten inmiddels niet meer op de werkvloer over hun vrije tijd waar patiënten bij zijn: dat bleken zij vervelend te vinden. Uit de feedback blijkt dat voorzieningen in de kliniek, zoals wifi, belangrijker zijn dan gedacht. Een haperende verbinding doet menig cijfer kelderen.

Van af en toe een slecht cijfer liggen Van Uden en haar collega’s niet wakker. Toch was ze onlangs opgelucht toen een drie op het scherm een softwarefout bleek te zijn. Marloes vindt als cliënt cijfers niet zo belangrijk, zegt ze. “Het gaat erom dat wij ons ei kwijt kunnen. Iemand die heel erg depressief is, zal toch nooit een acht geven.” De echte naam van Marloes is bij de redactie bekend.

Meebeslissen

De Eerste Kamer heeft vorige week drie nieuwe wetten aangenomen over zorg en dwang. Deze wetten geven patiënten een sterkere rechtspositie en hun familie meer inspraak. Ook krijgen cliëntenraden een stem in het beleid van instellingen en komt er een cliëntenvertrouwenspersoon.

Het project Samenspraak past in de trend die ook in de nieuwe ggz-wetten zit: de patiënt, nu vaker cliënt genoemd, heeft zelf meer te zeggen over zijn of haar behandeling, zelfs als die gedwongen wordt opgelegd.